<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<?oasis-xml-catalog catalog="catalog.xml"?>
<teiCorpus xmlns:xi="http://www.w3.org/2001/XInclude" xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
<xi:include href="NKJP_header-main.xml"/>
<TEI>
<xi:include href="header.xml"/>
<text xml:id="txt_text" xml:lang="pl">
<body xml:id="txt_body">
<div xml:id="txt_1-div">
<ab xml:id="txt_1.1-ab">Fundusze celowe – fundusze stworzone do finansowania takich zadań należących do organów publicznych ( państwowych lub samorządowych ) , które mogły by być finansowane z budżetu , lecz z pewnych względów uznano , iż dla ich realizacji należy stworzyć odrębne budżety .</ab>
<ab xml:id="txt_1.2-ab">Fundusze celowe charakteryzuje celowe przeznaczenie gromadzonych w nich dochodów .</ab>
<ab xml:id="txt_1.3-ab">Są tworzone na podstawie odrębnych ustaw ( ustawa powołuje konkretny fundusz ) .</ab>
<ab xml:id="txt_1.4-ab">Przychody funduszy pochodzą z dochodów publicznych .</ab>
<ab xml:id="txt_1.5-ab">Fundusze celowe dzielą się na państwowe lub samorządowe ( odpowiednio : gminne , powiatowe lub wojewódzkie ) .</ab>
<ab xml:id="txt_1.6-ab">Jako ważna cechę można także podać nieokreślony czas ich funkcjonowania , który jest jednak zazwyczaj dłuższy niż rok .</ab>
<ab xml:id="txt_1.7-ab">Analizując przesłanki tworzenia wszelkiego typu funduszy celowych oraz posługiwania się nimi w praktyce wyróżnić można następujące ich funkcje : funkcję alokacji środków publicznych – polegająca na alokacji zasobów gospodarczych wykorzystując mechanizm administracyjny , funkcję redystrybucji dochodów w gospodarce i społeczeństwie – polegającą na zmianach w proporcjach wykorzystania dochodu narodowego poprzez przymusową ingerencję w dochody osób i podmiotów gospodarczych lub poprzez dobrowolną rezygnację przez te podmioty z części dochodów na rzecz funduszy , funkcję mobilizacji środków publicznych – sprzyjanie powiększaniu środków publicznych , zwłaszcza w sytuacjach , gdy nie jest to możliwe przy użyciu tradycyjnych instrumentów fiskalnych , funkcję racjonalizacji wydatków publicznych – odnoszącą się do stabilizacji hierarchii zadań i celów .</ab>
<ab xml:id="txt_1.8-ab">Funkcjonowanie funduszy celowych może polegać na : wyodrębnieniu z budżetu państwa osobnego rachunku , na którym gromadzone są dochody i wpływy danego funduszu , oraz z których właściwy dysponent , najczęściej w randze ministra rozdysponowuje zgromadzone tam środki np . Fundusz Pracy ; stworzenie funduszu celowego poprzez tworzenie struktur organizacyjnych i nadanie mu osobowości prawnej ; wówczas to dysponentem środków zgromadzonych na rachunkach funduszu staje się organ tego funduszu w randze np . prezesa zarządu np . Fundusz Ubezpieczeń Społecznych , Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych ( PFRON ) , Narodowy Fundusz Zdrowia ( NFZ ) .</ab>
<ab xml:id="txt_1.9-ab">Jednym z rodzajów funduszy celowych wyodrębnionym na podstawie przedmiotu finansowanego z jego źródeł wyróżniamy fundusze finansujące ochronę środowiska .</ab>
<ab xml:id="txt_1.10-ab">Zaliczamy tu : Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej ( NFOŚiGW ) Fundusz Leśny Fundusz Ochrony Gruntów Rolnych ( FOGR ) Inne fundusze celowe : Państwowy Fundusz Kombatantów Fundusz Kościelny</ab>
</div>
</body>
</text>
</TEI>
</teiCorpus>
